KARTAN analoglari

Kartan preparati karnitin yetishmovchiligi, energiya almashinuvi buzilishi va organizmning levokarnitinga bo‘lgan ehtiyoji oshgan holatlarni davolash hamda oldini olish uchun qo‘llanadi.

Quyidagi holatlarda kattalar va bolalarga (shu jumladan yangi tug‘ilgan va muddatidan oldin tug‘ilgan bolalarga — shifokor tavsiyasiga ko‘ra) buyuriladi:

• birlamchi va ikkilamchi karnitin yetishmovchiligi;
• gemodializ olayotgan surunkali buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarda levokarnitin tanqisligi;
• og‘ir kasalliklar, operatsiyalar, jarohatlar va infeksiyalardan keyingi tiklanish davri;
• jismoniy holsizlik, surunkali charchoq, ish qobiliyatining pasayishi;
• yuqori jismoniy va sport yuklamalari;
• chidamlilik va umumiy energiyaning pasayishi;
• anoreksiya, ishtahaning pasayishi, tana vazni yetishmasligi;
• bolalarda jismoniy rivojlanishdan ortda qolish;
• gipotrofiya, mushak zaifligi, mushak tonusining pasayishi.

Kardiologiyada:

• yurak ishemik kasalligi;
• stenokardiya;
• o‘tkir miokard infarkti;
• infarktdan keyingi holatlar;
• surunkali yurak yetishmovchiligi;
• kardiomiopatiyalar;
• miokardiodistrofiya;
• yurak ritmi va o‘tkazuvchanligi buzilishlari;
• antratsiklinlarning kardiotoksik ta’sirini oldini olish.

Nevrologiyada:

• dissirkulyator ensefalopatiya;
• toksik ensefalopatiya;
• bosh miya travmatik shikastlanishlari;
• miya qon aylanishining o‘tkir va surunkali buzilishlari;
• polineyropatiyalar;
• polinevritlar;
• nevrasteniya;
• xotira va diqqat pasayishi;
• demensiya;
• tarqoq skleroz;
• neyrodegenerativ kasalliklar;
• yangi tug‘ilganlarda gipoksiya va tug‘ruq jarohati oqibatlari.

Pediatriyada:

• yangi tug‘ilganlarda asfiksiya oqibatlari;
• yangi tug‘ilganlarda respirator distress-sindrom;
• muddatidan oldin tug‘ilgan bolalarni parvarishlash;
• jismoniy va aqliy rivojlanishdan ortda qolish;
• raxit;
• anemiya;
• valproat kislotasi qabul qilinishi fonida bolalarda Reye sindromiga o‘xshash holatlar.

Moddalar almashinuvi buzilishlarida:

• semizlik;
• qandli diabet (majmuaviy davolash tarkibida);
• tireotoksikoz;
• laktatsidoz;
• giperketonemiya;
• dismetabolik holatlar;
• organik atsidemiyalar;
• organik kislotalar almashinuvining tug‘ma buzilishlari.

Gastroenterologiya va gepatologiyada:

• gipoatsid va anatsid gastrit;
• yog‘li gepatoz;
• surunkali gepatitlar;
• jigar sirrozi;
• xoletsistit;
• pankreatit;
• qabziyat bilan kechuvchi kolit.

Reproduktiv amaliyotda:

• oligospermiya;
• astenospermiya;
• erkak fertilitetining pasayishi (majmuaviy davolash tarkibida).

Qo‘shimcha ravishda:

• jismoniy chidamlilikni oshirish;
• yuklamalardan keyin tiklanishni tezlashtirish;
• charchoqlikni kamaytirish;
• keksa yoshdagi bemorlarda moddalar almashinuvini yaxshilash.

Quyidagilar kuzatilishi mumkin:

• ko‘ngil aynishi;
• qorin sohasida noqulaylik;
• diareya;
• allergik reaksiyalar;
• qo‘zg‘aluvchanlik yoki uyqusizlik (kam hollarda);
• inyeksiya joyida og‘riq.

• Pediatriya amaliyotida (shifokor nazorati ostida 3 yoshgacha bo‘lgan bolalarni davolash): 
• chala tug‘ilgan go‘daklar, yangi tug‘ilgan chaqaloqlar, tug‘ruq travmasi yoki asfiksiya o‘tkazganlarni parvarish qilishda; 
• so‘rish refleksi sust va tana vaznini qo‘shilishi past bo‘lgan bolalarda; mushaklar tonusi pasaygan bolalarda, harakat va ruhiy faoliyatlarni rivojlanishi yetarli bo‘lmaganda, shuningdek “xavf guruhi” bolalarda bu buzilishlarni oldini olish maqsadida; 
• gipotrofiya, gipotoniya, adinamiya; 
• yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda respirator distress sindromi. 
• Endokrinologiya: 16 yoshgacha bo‘lgan bolalarda o‘sishdan orqada qolish, tireotoksikozning yengil shakllari, diabetik polinevropatiya, ekzogen konstitutsional semirish.
• Kardiologiya: kardiomiopatiya, miokardit, yurak ishemik kasalligi, o‘tkir miokard infarkti, infarktdan keyingi holatlar. 
• Nevrologiya: nerv anoreksiyasi sindromi, demensiya, qarilik depressiyasi, xotirani buzilishi, surunkali serebral ishemiya, jismoniy toliqish, travmatik, dissirkulyator ensefalopatiya, ishemik insult (o‘tkir va tiklanish davrlarida). Bosh miyaning tomirli, toksik va travmatik shikastlanishlaridagi nevrologik ko‘rinishlar. 
• Gastroenterologiya: sekretor faoliyati past bo‘lgan surunkali gastrit, tashqi sekretor faoliyati past bo‘lgan surunkali pankreatit, jigar kasalliklari. 
• Ishtahani pasayishi, tana vaznini kamayishi va ozib ketish bilan kechuvchi holatlar va kasalliklar. 
• O‘tkazilgan kasalliklar va jarrohlik muolajalaridan keyingi tiklanish davrida. 
• Muntazam jismoniy yuklama, sport mashg‘ulotlari (ish qobiliyati va chidamlilikni oshirish, toliqishni kamaytirish uchun). 
• Karnitinni yetishmovchiligi yoki uni yo‘qotilishini oshishi bilan kechuvchi kasalliklar (miopatiyalar, kardiomiopatiyalar, mitoxondrial kasalliklar, nasliy kasalliklar, mitoxondriyalarni yondosh yetishmovchiligi bo‘lgan nasliy kasalliklar) − uning tanqisligini to‘ldirish uchun majmuaviy davolash tarkibida. 
• Karnitinni ikkilamchi yetishmovchiligi uzoq vaqt gemodializda bo‘lgan bemorlarda kuzatiladi, ularda quyidagi simptomlar kuzatiladi: 
• kuchli va davomli mushak tirishishlari va/yoki dializ vaqtidagi gipotenziya xurujlari; 
• hayot tarzida aks etuvchi umumiy holsizlik; 
• mushaklar kuchsizligi va/yoki miopatiya; 
• kardiomiopatiya; 
• eritropoetinning katta dozalarini talab qiluvchi anemiyalar; 
• to‘yib ovqat yemaslik oqibatida umumiy mushak massasini yo‘qotilishi. 
o Dermatologiya: psoriaz, seboreyali ekzema, sklerodermiya, diskoid qizil yugurik. 
Imkoniyati bo‘lganida qonda karnitinning darajasini aniqlash avzal.