Riboksin

Preparat yuqori sezuvchanlikda, podagra, giperurikemiya, homiladorlik, emizish davri, 18 yoshgacha (samaradorligi va xavfsizligi aniqlanmagan) qo'llash mumkin emas.

Ehtiyotkorlik bilan buyrak yetishmovchiligida qo'llanilsin.

Riboksin metabolik jarayonlarni rag'batlatiruvchi anabolik moddalar guruhi dori vositalariga kiradi. Purin(nukleozid) hosilasi, adenozintrifosfatning (ATF) o'tmishdoshidir. Miokardda almashinuv jarayonlariga ijobiy ta'sir ko'rsatadi - Krebs tsiklining qator fermentlari faolligini oshiradi va energetik balansni yaxshilaydi, yurak qisqarishlarining kuchini oshiradi va diastolada miokardni to'liq bo'shashshiga yordam beradi (qo'zg'alish vaqtida tsitoplazmaga tushgan kal'tsiy ionlarini bog'laydi), to'qimalarning qon bilan ta'minlanishini yaxshilaydi, shu jumladan koronar qon aylanishini, trombotsitlar agregatsiyasini pasaytiradi, to'qimalarning regeneratsiyasini faollashtiradi (ayiqsa miokard va me'da – ichak yo'llarining shilliq qavatlarini). Jarroxlik vaqtida ishemiyaga uchragan buyraklarning farmakologik himoyasini oshiradi. Adenil nukleotidlarining sintezi substratli stimullaydi.

Vena ichiga yuborilgandan so'ng organizm to'qimalarida taqsimlanadi. Jigarda glyukuron kislota xosil qilish bilan va keyinchalik uni oksidlanishi bilan almashinadi. Oz miqdorda siydik bilan chiqariladi. 

Preparat venaga asta-sekin oqim bilan yoki tomchilab (minutiga 40-60 tomchidan) yuboriladi. Davolash kuniga bir marta 200 mg (10 ml 2 % eritma)dan yuborish bilan boshlanadi, so'ngra yaxshi o'zlashtirilganda, doza kuniga 1-2 marta 400 mg (20 ml 2% eritma)gacha oshiriladi. Davolashning davomiyligi 10-15 kun.

Yurak ritmining o'tkir buzilishlarida preparatni bir martalik 200-400 mg (10-20 ml 2 % eritma) dozada oqim bilan yuborish mumkin.

Ishemiyaga uchragan buyrakni farmakologik himoya qilish maqsadida riboksin 1,2 g (60 ml 2% eritma) bir martalik dozada buyrak arteriyasini siqilishidan 5-15 minut oldin venaga oqim bilan so'ngra qon aylanishi o'z holiga kelgan zahoti yana 0,8 g (40 ml 2% eritma) yuboriladi.
 
Vena ichiga tomchilab yuborish maqsadida 2% preparat eritmasini 5% li glyukoza eritmasi yoki natriy xloridning izotonik eritmasida (250 ml gacha) suyultiriladi. 

Симптомлари:ножўя самаралар кучайиши (эшакеми, терини қичиши, қонда сийдик кислотасини даражасини ошиши, подаграни зўрайиши).

Даволаш: симптоматик даволаш. Махсус антидоти мавжуд эмас.

Terini qichishishi, qizarishi paydo bo'lganida preparatni bekor qilish kerak.

Buyrak yetishmovchiligi bo'lgan bemorlarga extiyotkorlik bilan buyuriladi.
 
Homiladorlik va laktatsiya davrida qo'llanishi

Homiladorlik va emizish davrida preparatni qo'llash xavfsizligi bo'yicha ma'lumotlar yetarli bo'lmaganligi sababli Riboksinni foyda/xavf munosabatini xisobga olib tavsiya etiladi.

Avtomobilni va murakkab mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta'siri.

Ma'lumotlar yo'q.

Preparatni boshqa dori vositalar bilan bitta shpritsda yoki bitta infuzion tizimda aralashtirish mumkin emas. Faqat tavsiya etilgan erituvchilar ishlatilsin.

Riboksin majmuaviy davolash tarkibida qo'llanganida aritmiyaga qarshi, antianginal va inotrop dori preparatlarining samarasini oshishiga yordam beradi. 

Riboksinni  boshqa guruh dori prepartlari bilan klinik sezilarli o'zaro ta'siri ta'riflanmagan.

QO‘LLASH BO‘YICHA YURIQNOMA

RIBOKSIN

(RIBOXIN)

Preparatning savdo nomi: Riboksin

Ta‘sir etuvchi modda (XPN): inosine

Dori shakli: in‘eksiya uchun eritma

Tarkibi:

faol modda: inosine;

1 ml eritma 20 mg inozin saqlaydi;

yordamchi moddalar: geksametilentetramin, in‘eksiya uchun suv

Ta‘rifi: tiniq, rangsiz suyuqlik.

Farmakoterapevtik guruxi:

Kordiologik vosita. ATX kodi: S01YeV.

Farmakologik xususiyatlari

Farmakodinamikasi.

 Riboksin – anabolik  preparat bo‘lib, gipoksiyaga qashi va aritmiyata qarshi t‘sirga ega. U ATF ning o‘tmishdoshi hisoblanadi, glyukoza almashinuvida bevosita ishtirok etadi va gipoksiya sharoitida hamda ATF yo‘qligida metabolizmni faollashuviga yordam beradi. Preparat to‘qimalar nafasning me‘yoriy jarayonini ta‘minlash uchun pirouzum kislotasi metabolizimini faollashtiradi va ksantindegidrogenazaning faollashuviga yordam beradi. Riboksin miokarddagi moddalar almashinuviga ijobiy ta‘sir ko‘rsatadi, xususan xujayralarning energetik muvozanatini oshiradi, nukletidlar sintezini rag‘batlantiradi, Krebs siklining qator fermentlari faolligini oshiradi. Preparat miokardning qisqaruvchanlik faolligini me‘yorlashtiradi va qo‘zg‘alish vaqtida xujayraga kirgan kalsiy ionlarini bog‘lash qobiliyatiga ega ekanligi xisobiga diastolada miokardning to‘liq bo‘shashishiga yordam beradi, to‘qimalar (ayniqsa, miokard va ovqat xazm qilish yo‘lining) regenerasiyasini faollashtiradi.

Farmakokinetikasi.

  Vena ichiga yuborilganda riboksin to‘qimalarda tez taqsimlanadi. Jigarda metabolizmga uchraydi, va shu yerda organizmning biokimyoviy reaksiyalarida to‘liq utilizasiya qilinadi. Sezilarsiz miqdorda asosan siydik bilan chiqariladi.

Qo‘llanilishi

Yurakning ishemik kasalligi (miokard infarktidan keyingi xolat, stenokardiya), yurak glikozidlarini qo‘llash chaqirgan yurak ritmini buzilishi, turli genezga ega kardiomiopatiyalar, miokardiodistrofiyalar (og‘ir jismoniy yuklamalar fonidagi, infeksion va endokrin genezli), miokarditlar; jigar kasalliklarini (gepatitlar, jigar sirrozi, jigarning yog‘li distrofiyasi), majmuaviy davolash, nurlanish oqibatidagi leykopeniyaning profilaktikasi, ko‘rish faoliyatlarini yaxshilash uchun me‘yorlashtirilgan ko‘z ichki bosimli ochiq burchakli glaukomada qo‘llanadi.

Qo‘llash usuli va dozalari

Kattalarga vena ichiga oz oqim bilan yoki tomchilab (sekin) minutiga 40-60 tomchi tezlikda yuboriladi. Vena ichiga tomchilab yuborilganda preparatni glyukozaning 5% li eritmasida yoki natriy xloridining 0,9% eritmasida (250 ml gacha) suyultiriladi. Davolashni avvalida 200 mg (10 ml 2% eritma) kuniga 1 marta, keyinchalik yaxshi o‘zlashtirilganida – 400 mg (20 ml 2% li eritma) gacha kuniga 1-2 marta. Davolash kursi shaxsiy ravishda belgilanadi (o‘rtacha 10-15 kun)

Yurak ritmini o‘tkir buzilishlarida 200-400 mg (10-20 ml 2% eritma) bir martalik dozada oqim bilan yuborish mumkin.

Nojo‘ya ta‘sirlari

Immun tizimi, teri va teri osti klechatkasi tomonidan: allergik/anafilaktik reaksiyalar, qichishish, teri giperemiyasi, toshma, eshakemi, anafilaktik shok.

Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: bosh og‘rig‘i bilan kechuvchi terlash, qayd qilish, ko‘ngil aynish xissi,arterial gipotenziya, taxikardiya.

Modda almashinuvi, metobalizm tomonidan: giperurikemiya, zo‘raygan podagra ( yuqori miqdorda uzoq vaqt qo‘llanilganda)

Umumiy buzulishlar:  umumiy xolsizlik, yuborilgan joylarda o‘zgarishlar ( qichishish, giperemiya).

Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar

-Inozin yoki preparatning boshqa yordamchi moddalarga yuqori sezuvchanlik;

-giperurikemiya;

– buyrak yetishmovchiligi;

-podagra.

Dorilarning o‘zaro ta‘siri

 Boshqa dori vositalari bilan birgalikda qo‘llanilganda:

geparin bilan: geparinning samaraliyligi oshib, ta‘sir davomiyligi uzayadi;

yurak glikozidlari bilan: aritmiyan yuzaga kelishini oldini oladi, inotrop ta‘sirni ijobiy kuchaytiradi.

β-adrenoblokatorlar bilan bir vaqtda qo‘llanilganda riboksinning samarasi kamaymaydi.

Nitroglisirin, nifedipin, furosemid, spirinolakton bilan bir vaqtda qo‘llash mumkin.

Bir idishda alkaloidlar, kislotalar, spirtlar, og‘ir metall tuzlari, tanin, V₆ vitamini (piridoksin gidroxloridi)  bilan nomutanosib.

Maxsus ko‘rsatmalar

Terida giperemiya va qichish paydo bo‘lsa preparat bilan davolashni bekor qilish kerak. Davolash vaqtida muntazam ravishda qondagi siydik kislotasi miqdorini nazorat qilish lozim. Buyrak yetishmovchiligi preparatni qo‘llashda cheklanish hisoblanadi. Buyrak yetishmovchiligida preparatni buyurish shifokorning fikriga ko‘ra, kutilayotgan ijobiy samara qo‘llashdagi mumkin bo‘lgan xavfdan ustun bo‘lgandagina maqsadga muvofiq.

Homiladorlik va emizish davrida qo‘llanishi.

 Ushbu guruh pasientlari uchun qo‘llashning samaradorligi va xavfsizligining tadqiqotlari o‘tkazilmaganligi tufayli, xomiladorlik va emizish davrida  qo‘llash mumkin emas.

Bolalar.

 Qo‘llashning xavfsizligi bo‘yicha ma‘lumotlarning yo‘qligi tufayli bolalarda qo‘llash mumkin emas.

Avtotransportni boshqarish yoki boshqa mexanizmlar bilan ishlashda reaksiya tezligiga ta‘sir qilish qobiliyati.

 Avtotransportni boshqarishda yoki murakkab mexanizmlar bilan ishlashda preparat salbiy ta‘sir ko‘rsatmaydi.

Dozani oshirib yuborilishi

 Nojo‘ya ta‘sirlarning kuchayish extimoli bor.

Davolash. Preparatni qo‘llash bekor qilinadi, majmuaviy davolanadi

Nomutanosiblik

Preparatni bir shprisda yoki bir infuzion sistemada boshqa dori vositalari bilan aralashtirish mumkin emas.

Faqat tavsiya qilingan erituvchilarni ishlatish kerak ( “Qo‘llash usuli va dozalari” bo‘limga qarang).

Chiqarilish shakli

5 ml dan yoki 10 ml dan ampulalarda;  5 ml yoki 10 ml xajimli  5 ampula kontur uyali o‘ramda; 2 kontur uyali o‘ramdan qutida.

Saqlash sharoiti

25^oS dan yuqori bo‘lmagan haroratda, original o‘ramida saqlansin. Bolalar ololmaydigan joyda saqlansin.

Yaroqlilik muddati

4 yil.

              Dorixonalardan berish tartibi

              Resept bo‘yicha.

faol modda:riboksinni (inozinni) suvsizga qayta hisoblaganda -20,0mg;

yordamchi moddalar: geksametilentetramin, 1M natriy gidroksidi eritmasi, in'ektsiya uchun suv 1ml gacha. 

Сhiqarilish shakli 

2% in'ektsiya uchun eritma 5 ml va 10 ml ampulalarda.

Metabolik jarayonlarni muofiqlashtirish uchun vosita.

In'ektsiya uchun eritma 

Allergik reaktsiyalar: teri qichishishi, teri giperimiyasi (preparatni bekor qilish kerak). Kam hollarda: qonda siydik kislotasining kontsentratsiyasi oshishi, podagra zo'rayishi (uzoq vaqt qo'llanganida).

O'tkazilgan miokard infarkti, yurak ishemk kasalligi, yurak grikozidlarini qabul qilish oqibatidagi yurak ritmining buzilishi, infektsion kasalliklar o'tkazgandan keyingi miokardiodistrofiyani kompleks davolashda ishlatiladi. Shuningdek, preparat jigar kasalliklari (gepatitlar, tsirroz, jigarning yog'li distrofiyasi), urokoproporfiriyani davolash uchun ham ko'rsatilgan. Undan tashqari, riboksin ajratilgan buyrakdagi jarrohlik operatsiyalarda, operatsiya qilinayotgan a'zoda qon aylanishi vaqtincha to'xtatilganda, farmakologik himoya vositasi sifatida ishlatiladi.

36