Prednizolon
Prednizolon chiqarilish shakllari








Prednizolon haqida qo'llanma
Umumiy ma'lumot
QO‘LLASH BO‘YICHA YO‘RIQNOMA
PREDNIZOLON
PREDNISOLONUM
Preparatning savdo nomi: Prednizolon
Ta‘sir etuvchi modda (XPN): prednizolon (prednisolone)
Dori shakli: sirtga qo‘llash uchun surtma 5 mg/g
Tarkibi:
Bir tuba quyidagilarni saqlaydi:
faol modda: prednizolon – 50 mg;
yordamchi moddalar: gliserin, oq vazelin, stearin kislotasi, emulgator №1, metilparagidroksibenzoat, propilparagidroksibenzoat, tozalangan suv.
Ta‘rifi: oq rangli surtma.
Farmakoterapevtik guruhi: Kortikosteroidlar. Kasalliklarni mahalliy davolash uchun kortikosteroidlar. Sust faollikka ega kortikosteroidlar (I guruh).
ATX kodi: D07AA03.
Farmakologik xususiyatlari
Prednizolon – sintetik glyukokortikosteroid, mahalliy qo‘llash uchun preparatdir.
Yallig‘lanishga qarshi, allergiyaga qarshi, shishga qarshi ta‘sir ko‘rsatadi. Yallig‘lanish meditorlari (gistamin, prostaglandinlar, leykotrienlar, liposomal fermentlar) ni ajralib chiqishini tormozlaydi. Teri yallig‘lanish reaksiyasini susaytiradi, vazodilatasiyani va yallig‘lanish o‘chog‘ida qon tomirlarning oshgan o‘tkazuvchanligini kamaytiradi, surtilgan joyda qichishish va og‘riqni kamaytiradi.
Qo‘llanilishi
Terining mikrobsiz etiologiyali yallig‘lanish va allergik kasalliklari: eshakemi, ekzema, allergik va seboreyali dermatitlar, psoriaz, qizil yugurik, eritrodermiyani kompleks davolash tarkibida qo‘llanadi.
Qo‘llash usuli va dozalari
Surtma terining shikastlangan sohalariga yupqa qilib, sutkada 1-3 marta, biroz ishqalab surtiladi. Davolash kursining davomiyligi kasallikning xarakteri va davolashning samaradorligiga bog‘liq bo‘lib, odatda 6-14 sutkani tashkil qiladi. Preparatni 14 kundan ortiq qo‘llash mumkin emas. Preparatni 1 yoshdan katta bolalarga buyurilganida davolashning umumiy davomiyligini 3-7 sutkagacha cheklash va kortikosteroidni so‘rilishini kuchayishiga olib keluvchi choralarni (isituvchi, fiksasiya qiluvchi va okklyuzion bog‘lovlar) inkor etish kerak.
Nojo‘ya ta‘sirlari
Preparat, ayniqsa preparatning komponentlariga shaxsiy o‘zlashtiraolmasligi bo‘lgan bemorlarda qo‘llanganida, preparat surtilgan sohalarda giperemiya, shish, qichishish, eshakemi, toshma, steroidli xusnbuzarlar, purpura, teleangioektaziyalar, achishish, ta‘sirlanish va terini qurishi paydo bo‘lishi mumkin. Uzoq muddatli davolashda, shuningdek terining ikkilamchi zararlanishlari, atrofik o‘zgarishlar, gipertrixoz rivojlanishi mumkin. Surtma uzoq vaqt davomida, ayniqsa katta shikastlanish sohalarida qo‘llanganida, prednizolonning rezorbtiv ta‘sirini ko‘rinishi sifatida giperkortisizm rivojlanishi mumkin. Bunday hollarda preparatni bekor qilish kerak.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Preparatning komponentlariga yuqori sezuvchanlik, Kushing sindromi, suvchechak, vaksinasiya davri, oddiy gerpes, jarohatli yoki yarali shikastlanishlar, terining bakterial, virusli va zamburug‘li kasalliklari, teri tuberkulezi, sifilisning teridagi ko‘rinishlari, teri o‘smalari, oddiy xusnbuzarlar, pushti xusnbuzarlar, 1 yoshgacha bo‘lgan bolalar, homiladorlik, emizish davrida qo‘llash mumkin emas.
Dorilarning o‘zaro ta‘siri
Prednizolon surtma shaklida mahalliy qo‘llanganda dorilarning o‘zaro ta‘siri ta‘riflanmagan. Davolanish davrida suvchechakka qarshi vaksinasiyani yoki immunizasiyaning boshqa turlarini, ayniqsa preparatni teri yuzasining katta maydonlarida uzoq muddat qo‘llanganda o‘tkazish mumkin emas.
Maxsus ko‘rsatmalar
Preparatni kerakli terapevtik samaraga erishish uchun zarur bo‘lgan juda kichik dozalarda va minimal qisqa muddatlarga buyurish lozim. Anamnezida psixozga ishora bo‘lgan hollarda yuqori dozalarni shifokrning qat‘iy nazorati ostida buyuriladi. Preparatni uzoq muddat qo‘llanganda, uni keskin bekor qilish xavflidir. Kasallik zo‘rayishi va bemorning umumiy holati yomonlashishi mumkin. Shuning uchun preparatni asta-sekin bekor qilinadi. Davolash jarayonida okulistning nazorati, arterial bosim nazorati zarur. Davolashni shifokor kuzatuvi ostida o‘tkazish lozim. Nojo‘ya reaksiyalarni rivojlanishini kamaytirish maqsadida kortikosteroidlar (KS) va nosteroid preparatlarni navbatma-navbat qo‘llash kerak. KS bilan ishlov beriladigan teri qoplamasining maksimal ruxsat berilgan maydoni tana yuzasining 20% dan oshmasligi kerak. KS ni qisqa kurslarda va profilaktika uchun emas, balki faqat davolash uchun qo‘llash lozim. Prednizolonni buyurish uchun glyukokortikosteroidlar (GKS) ning sutkalik sekretor ritmini, buyrak usti bezi gormonlarini ajralib chiqish ritmini hisobga olish lozim: ertalab katta dozalar buyuriladi, kunduzi – o‘rtacha, kechqurun – kichik dozalar buyuriladi. Oddiy va pushti husnbuzarlarda qo‘llanganda kasallik zo‘rayishi mumkin. Preparatni ko‘rish a‘zolarining shilliq qavatlariga tushishiga yo‘l qo‘ymaslik lozim. Immun tanqislik holatlarida (shu jumladan OITS yoki OITV-infeksiyalangan bemorlarda) ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak.
Bir yoshli va undan katta bolalarda umumiy davolash davomiyligini cheklash va dori vositasini rezorbsiyasi va so‘rilishini kuchayishiga olib keluvchi chora-tadbirlarni istisno etish lozim. Bolalarda buyrak usti bezi po‘stlog‘ining faoliyatini susayishi tezroq rivojlanishi mumkin. Preparatni uzoq vaqt davomida qo‘llanganda bolalarda tana vazni, bo‘y, plazmadagi kortizolning miqdorini kuzatish kerak.
Homiladorlik vaqtida va emizish davrida qo‘llanishi. Preparatni homilador ayollarda qo‘llash mumkin emas. Emizikli onalarga davolanish davrida emizishni to‘xtatish tavsiya qilinadi.
Avtotransportni va boshqa potensial xavfli mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta‘siri. Bu dori vositasi avtomobilni boshqarish va diqqatni yuqori jamlashni talab etuvchi mexanizmlar bilan ishlash qobiliyatiga ta‘sir qilmaydi.
Preparat bolalar olaolmaydigan joyda saqlansin va yaroqlilik muddati o‘tgach qo‘llanilmasin.
Dozani oshirib yuborilishi
Doza oshirib yuborilganda nojo‘ya reaksiyalarning ko‘rinishlari kuchayishi mumkin. Prednizolonni uzoq muddat davomida katta miqdorlarda qo‘llanganda giperkortisizm simptomlari paydo bo‘lishi mumkin. Simptomlari: bosh og‘rig‘i, yurak yetishmovchiligi, eshakemi, toshma, kuchli qichishish.
Davolash simptomatik. Preparatni qo‘llashni bekor qilish va shifokorga murojaat qilish lozim. Og‘ir hollarda shoshilinch tibbiy yordam zarur.
Chiqarilish shakli
10 g dan tubalarda. Har bir tuba qo‘llash bo‘yicha yo‘riqnomasi bilan birga karton qutiga joylanadi
Saqlash sharoiti
8°S dan 15°S gacha haroratda saqlansin.
Yaroqlilik muddati
2 yil.
Dorixonalardan berish tartibi
Resept bo‘yicha.
Qo‘llash ko‘rsatmalari
- QO'LLANILISHIGA KO'RSATMALAR Endokrin buzilishlar: birlamchi va ikkilamchi buyrak usti bezi yetishmovchiligi (shu jumladan buyrak usti bezlari olib tashlangandan keyingi holat); buyrak usti bezlari tug'ma giperplaziyasi; o'tkir osti tireoidit; gipoglikemik holatlar. Biriktiruvchi to'qima tizimli kasalliklari: revmatoid artrit; tizimli qizil yuguruk; dermatomiozit; sklerodermiya: tugunli periarteriit. O'tkir revmatizm, o'tkir kardit, kichik xoreya. Bo'g'imlarning o'tkir va surunkali yallig'lanish kasalliklari: elka-kurak periartriti; ankilozlovchi spondilit (Bexterev kasalligi); podagrik va psoriatik artrit; osteoartroz (shu jumladan travmadan keyingi); poliartrit; yuvenil artrit, kattalarda Still sindromi; bursit; nospetsifik tendosinovit; sinovit; epikondilit. O'tkir va surunkali allergik kasalliklar: dori vositalari va oziq-ovqat mahsulotlariga allergik reaktsiyalar; dori ekzantemasi; zardob kasalligi; eshakemi; pollinoz; angionevrotik shish: allergik rinit. Bronxial
Qo'llanilishi mumkin bo'lmagan holatlar
- Hayotiy ko‘rsatmalar bo‘yicha qisqa muddatli qo‘llash uchun - prednizolonga yuqori sezuvchanlik. Bo‘g‘im ichiga va bevosita shikastlanish o‘chog‘iga yuborish uchun: oldin o‘tkazilgan artroplastika, patologik qonash (endogen yoki antikoagulyantlarni qo‘llash oqibatida), bo‘g‘im ichiga suyak sinishi, bo‘g‘imdagi infeksion (septik) yallig‘lanish jarayoni va periartikulyar infeksiyalar (shu jumladan anamnezda), shuningdek umumiy yuqumli kasallik, yaqqol bo‘g‘im oldi osteoporozi, bo‘g‘imda yallig‘lanish belgilarining yo‘qligi ("quruq" bo‘g‘im, masalan sinovitsiz osteoartrozda), yaqqol suyak destruksiyasi va bo‘g‘im deformatsiyasi (bo‘g‘im tirqishining keskin torayishi, ankiloz), artrit oqibati sifatida bo‘g‘im beqarorligi, bo‘g‘imni hosil qiluvchi suyak epifizlarining aseptik nekrozi. Sirtga qo‘llash uchun: bakterial, virusli, zamburug‘li teri kasalliklari, teri tuberkulyozi, zaxm (sifilis)ning teri ko‘rinishlari, teri o‘smalari, emlashdan keyingi davr, teri qoplamlari butunligining buzilishi
Tarkibi
- 1 g prednizolon 5 mg 1 g prednizolon 5 mg 1 ml prednizolon fosfati (natriy tuzi shaklida) 30 mg 1 tab. prednizolon 5 mg Yordamchi moddalar: laktoza monogidrati, kremniy dioksidi, stearin kislotasi, magniy stearati, talk, povidon, makkajo‘xori kraxmali, kartoshka kraxmali. 1 tab. prednizolon 5 mg Yordamchi moddalar: laktoza monogidrati, kremniy dioksidi, stearin kislotasi, magniy stearati, talk, povidon, makkajo‘xori kraxmali, kartoshka kraxmali. 100 g mazda: Faol modda: prednizolon - 0,5 g. Yordamchi moddalar: glitserol (distillangan glitserin), tibbiy vazelin, stearin kislotasi, emulgator 1, metilparagidroksibenzoat (nipagin), propilparagidroksibenzoat (nipazol), tozalangan suv. prednizolon — 5 mg; yordamchi moddalar — laktoza (sut qandi), mikrokristall tsellyuloza, kolloid kremniy dioksidi (aerosil), magniy stearati. prednizolon 5 mg, yordamchi moddalar: magniy stearati, talk, makkajo‘xori kraxmali, laktoza monogidrati.
Farmakokinetikasi
Farmakologik ta'siri
Nojo'ya ta'sirlar
- Nojo'ya ta'sirlarning rivojlanish tez-tezligi va yaqqolligi qo'llash davomiyligi, ishlatiladigan doza miqdori va Prednizolon Nikomed tayinlashning tsirkad ritmiga rioya qilish imkoniyatiga bog'liq. Prednizolon Nikomed qo'llanilganda quyidagilar qayd etilishi mumkin: Endokrin tizimi tomonidan: glyukozaga tolerantlikning pasayishi, steroid qandli diabet yoki latent qandli diabet manifestatsiyasi, buyrak usti bezi funktsiyasining susayishi, Itsenko-Kushing sindromi (oyusimon yuz, gipofizar turdagi semirish, gipertrixoz, arterial qon bosimining oshishi, dismenoreya, amenoreya, mushak kuchsizligi, striyalar), bolalarda jinsiy rivojlanishning kechikishi. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ko'ngil aynishi, qusish, pankreatit, oshqozon va o'n ikki barmoqli ichakning steroid yarasi, eroziv ezofagit, oshqozon-ichak qon ketishlari va oshqozon-ichak trakti devorining perforatsiyasi, ishtahaning oshishi yoki pasayishi, ovqat hazm qilishning buzilishi, meteorizm, hiqichoq. Kamdan-kam hollarda - "jigar" transaminazalari va ishqoriy fosfataza faolligining oshishi. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: aritmiyalar, bradikardiya (yurak to'xtashigacha); yurak yetishmovchiligi rivojlanishi (moyilligi bo'lgan bemorlarda) yoki ifodalanganligining kuchayishi, elektrokardiogrammada gipokaliemiyaga xos o'zgarishlar, arterial qon bosimining oshishi, giperkoagulyatsiya, trombozlar. O'tkir va o'tkir osti miokard infarkti bo'lgan bemorlarda - nekroz o'chog'ining tarqalishi, chandiq to'qimasi shakllanishining sekinlashishi, bu yurak mushagining yorilishiga olib kelishi mumkin.
Dozirovkasi
- 0,5 % 1 mg, 5 mg 25 mg/ml 30 mg/ml 30mg 5 mg 5 mg/g
Dozani oshirib yuborilishi
Dori shaklining ta'rifi
- Oq rangli maz. Sirtga qo'llash uchun 0.5% li maz Vena ichiga va mushak ichiga yuborish uchun eritma tabletkalar Oq yoki deyarli oq rangli, dumaloq, faskali, deyarli hidsiz, bir tomonida "Р" gravirovkasi bo'lgan tabletkalar. Oq yoki deyarli oq rangli, dumaloq, faskali, deyarli hidsiz, bir tomonida "Р" gravirovkasi bo'lgan tabletkalar.
Maxsus ko‘rsatmalari
Parazitar va infeksion kasalliklarda (hozirgi vaqtda yoki yaqinda o'tkazilgan, shu jumladan bemor bilan yaqinda aloqada bo'lganda) - oddiy gerpes, o'rab oluvchi gerpes (viremik faza), suvchechak, qizamiq, amebiaz, strongiloidoz (aniqlangan yoki gumon qilingan), tizimli mikoz; faol va latent sil kasalligida ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak. Og'ir infeksion kasalliklarda qo'llash faqat maxsus terapiya fonida yo'l qo'yiladi.
Emlashdan 8 hafta oldin va 2 hafta keyin, BTsJ emlashdan keyingi limfadenitda, immunitet tanqisligi holatlarida (shu jumladan OITS yoki OIV-infeksiyasi) ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
OIT kasalliklarida: oshqozon va o'n ikki barmoqli ichak yara kasalligi, ezofagit, gastrit, o'tkir yoki latent peptik yara, yaqinda hosil qilingan ichak anastomozi, perforatsiya yoki abstsesslanish xavfi bo'lgan nomaxsus yarali kolit, divertikulitda ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
Yurak-qon tomir tizimi kasalliklarida, shu jumladan yaqinda o'tkazilgan miokard infarktidan keyin (o'tkir va o'tkir osti miokard infarkti bo'lgan bemorlarda nekroz o'chog'i tarqalishi, chandiq to'qimasi shakllanishi sekinlashishi va buning oqibatida yurak mushagi yorilishi mumkin), dekompensatsiyalangan surunkali yurak yetishmovchiligi, arterial gipertenziya, giperlipidemiyada), endokrin kasalliklarda - qandli diabet (shu jumladan uglevodlarga tolerantlik buzilishi), tireotoksikoz, gipotireoz, Itsenko-Kushing kasalligida, og'ir surunkali buyrak va/yoki jigar yetishmovchiligida, nefrourolitiazda, gipoalbuminemiya va uning paydo bo'lishiga moyillik tug'diruvchi holatlarda, tizimli osteoporoz, miasteniya, o'tkir psixoz, semizlikda (III-IV daraja), poliomielitda (bulbar ensefalit shaklidan tashqari), ochiq va yopiq burchakli glaukomada ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
Bo'g'im ichiga yuborish zarurati tug'ilganda umumiy og'ir holati bo'lgan, oldingi 2 ta yuborish samarasiz (yoki qisqa muddatli) bo'lgan bemorlarda (qo'llanilgan GKS ning individual xususiyatlarini hisobga olgan holda) ehtiyotkorlik bilan qo'llash kerak.
Davolash vaqtida (ayniqsa uzoq muddatli) okulist kuzatuvi, AB va suv-elektrolit balansini, shuningdek periferik qon manzarasini, qonda glyukozani nazorat qilish zarur; nojo'ya ta'sirlarni kamaytirish maqsadida anabolik steroidlar, antibiotiklar tayinlash, shuningdek organizmga kaliy tushishini oshirish (parhez, kaliy preparatlari) mumkin. Prednizolon bilan davolash kursidan keyin AKTG yuborish zaruratini aniqlashtirish tavsiya etiladi (teri sinamasi o'tkazilgandan keyin!).
Addison kasalligida barbituratlar bilan bir vaqtda qo'llashdan saqlanish kerak.
Davolash to'xtatilgandan keyin bekor qilish sindromi, buyrak usti bezi yetishmovchiligi, shuningdek prednizolon tayinlangan kasallikning zo'rayishi paydo bo'lishi mumkin.
Interkurrent infeksiyalar, septik holatlar va sil kasalligida, bir vaqtda antibiotikoterapiya o'tkazish zarur.
Bolalarda o'sish davrida GKS faqat mutlaq ko'rsatmalar bo'yicha va shifokorning sinchkov nazorati ostida qo'llanilishi kerak.
Sirtqi 14 kundan ortiq qo'llamaslik kerak. Oddiy yoki pushti husnbuzarlarda qo'llanilganda kasallik zo'rayishi mumkin.
Dori vositalarining o'zaro ta'siri
Qo‘llash usuli va dozirovkasi
Muayyan preparatni qo'llash usuli va dozalash rejimi uning chiqarilish shakli va boshqa omillarga bog'liq. Optimal dozalash rejimini shifokor belgilaydi. Qo'llanilayotgan preparatning dori shakli foydalanish ko'rsatmalariga va dozalash rejimiga qat'iy mos kelishiga rioya qilish kerak.
- 1. Dori vositalari va tibbiy buyumlar Davlat reestri (O‘zbekiston Respublikasi)
- 2. Ishlab chiqaruvchining rasmiy yo‘riqnomasi
- 3. Anatomik-terapevtik-kimyoviy tasnif (ATX)














