Prosulpin

• — psixosomatik kasalliklar, sh.j. oshqozon va o'n ikki barmoqli ichak yarasi kasalligi, MTY stressli yaralari, medikamentoz yaralar, simptomatik yaralar, nospetsifik yarali kolit va ta'sirlangan yo'g'on ichak sindromi; — disforik buzilishlar; — turli etiologiyali depressiyalar, sh.j. reaktiv (nozogen); — nevrozlar; — turli etiologiyali o'tkir va surunkali psixotik buzilishlar (sh.j. shizofreniya); — migren; — turli etiologiyali bosh aylanishi (vertebro-bazilyar yetishmovchilik, vestibulyar nevrit, Mener kasalligi, kalla-miya travmasidan keyingi holat, o'rta otit); — bolalarda - psixozlar, xulq-atvor reaktsiyalari buzilishi.

• — alkogol, uxlatuvchi vositalar, analgetiklar bilan o‘tkir zaharlanish; — 2-3 bosqichdagi gipertoniya kasalligi; — feoxromotsitoma; — psixomotor qo‘zg‘alish; — sulpiridga yuqori sezuvchanlik. Ehtiyotkorlik bilan - homiladorlik, laktatsiya davri, yangi tug‘ilganlik davri, keksa yosh, yurak-qon tomir kasalliklari; buyrak yetishmovchiligi, parkinsonizm, epilepsiya.

Sulьpirid ikkilamchi benzamidlar guruxidagi atipik neyroleptiklarlarning eng mashxur vakili hisoblanadi. Rag'batlantiruvchi va timoanaleptik (antidepressiv) ta'sir bilan birgalikda mo''tadil neyroleptik faollikga ega. Neyroleptik samarasi dofaminbloklovchi ta'sir bilan bog'liq. Sulьpirid markaziy nerv tizimida (MNT), qisman neostriat tizimdagilarga ta'sir ko'rsatib, asosan mezolimbik va gipotalamo-gipofizar tizimlarni dofaminergik retseptorlarini bloklaydi.
Ko'pchilik benzamidlarga ikki komponentli ta'sir hosdir: prefrontal xududdagi – presinaptik D2/D3 autoretseptorlarga (dofamin tarqalishini kuchaytirib), limbik xududda esa – postsinaptik autoretseptorlarga (dofamin transmissiyasini blokirovka qilib) past dozalarda imtiyozli blokada bilan dofaminergik o'tkazuvchanlikni rag'batlantirish. Dofamin D2 retseptorlarini benzamidlar bilan blokirovka qilish darajasi RET (pozitron emission tomografiya) tadqiqotlarida 60-80 % atrofida bo'ladi; sulьpiridni 400 mg dozada qabul qilingandan so'ng -75% ni tashkil qiladi.
Dofaminni past dozalarda yuqori darajada chiqarilishi salbiy psixotik simptomlarda va depressiv alomatlarda MNT da kayfiyat yaxshilanishini bilan depressiya alomatlari rivojlanishini pasaytirishini bog'laganligida samaradorligi aniqlanadi.
Sulьpiridning antipsixotik ta'siri sutkada 600 mg dan ortiq dozalarda namoyon bo'ladi, sutkada 600 mg dan past dozalarda uning antidepressiv va rag'batlantiruvchi ta'siri ustun bo'ladi.
Sulьpirid adrenergik, holinergik, serotonin, gistamin va GAMK-retseptorlarga ahamiyatli ta'sir o'tkazmaydi.
Prolaktin sekretsiyasini rag'batlantiradi va qusish markazining triger xududidagi dofamin D2-retseptorlarni blokada qilishi xisobiga, markaziy antiemetik samara (qusish markazini bostirish) ga ega.
Psixosomatik kasalliklarda, xususan, me'da va 12 barmoq ichak yarasida sulьpirid kam dozalarda yordamchi vosita sifatida qo'llanilishi mumkin. Yo'g'on ichak qo'zg'alishi sindromida qorin og'riqlari kuchayishini pasaytiradi.
Sulьpiridning ta'siridagi bunday farqlar uning terapevtik faoliyati kengligini va sulьpiridni yuqori dozalarda neyroleptik va antidepressant sifatida, past dozalarda esa – turli xil etiologiyali bosh aylanishlaridagi dori vositasi sifatida aniqlab beradi.

• MNT tomonidan: sedativ samarasi, uyquchanlik, bosh og'rig'i; kamdan-kam hollarda - tremor, akatiziya, ekstrapiramidal buzilishlar, diskineziyalar, xavotir, asabiylik, uyqusizlik. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: og'iz qurishi, jig'ildon qaynashi, qusish, qabziyatlar. Yurak-qon tomir tizimi tomonidan: AB oshishi, taxikardiya bo'lishi mumkin; kamdan-kam hollarda - arterial gipotenziya, ortostatik gipotenziya, bosh aylanishi. Laboratoriya ko'rsatkichlari tomonidan: jigar transaminazalari va ishqoriy fosfotaza faolligining oshishi. Endokrin tizimi tomonidan: giperprolaktinemiya, hayz tsiklining buzilishi, seksual faollikning pasayishi, galaktoreya, ginekomastiya, tana vaznining oshishi bo'lishi mumkin. Allergik reaktsiyalar: teri toshmasi, ekzematoz toshmalar, qichishish bo'lishi mumkin. Boshqalar: ko'rish o'tkirligining buzilishi.

Homilador ayollarda sulьpiridni qo'llashdagi cheklangan tajriba, sulьpiridning teratogen ta'sirini aniqlamagan. Preparatni xomilador ayollarda qo'llanishi to'g'risidagi klinik ma'lumotlar yetarlicha bo'lmagani uchun, homiladorlik davrida sulьpiridni qo'llash tavsiya etilmaydi.
Agarda sulьpirid homiladorlik davrida qo'llanilgan bo'lsa, bachadon ichida sulьpirid ta'siriga uchragan chaqaloqlarning holatini doimiy tibbiy nazorat qilish zarur. Neyroleptiklar terapiyasini qabul qilgan onalardan tug'ilgan chaqaloqlarda, ayniqsa homiladorlikning uchinchi uch oyligida, tug'ruqdan keyin og'irlik darajasiga qarab o'zgaruvchi nojo'ya ta'sirlar havfi oshishi mumkin, shu jumladan ekstrapiramid simptomlar va/yoki qaytarilish simptomlari. Ajitatsiya rivojlanishi, mushaklar gipertonusi, gipotoniya, tremor, uyquchanlik, respirator distress, emizish jarayoni buzilishi kabilar qayd etilgan
( “Nojo'ya ta'sirlar”, “Maxsus ko'rsatmalar” bo'limlariga qaralsin).
Sulьpirid ko'krak sutiga o'tadi. Emizish davrida preparatni qabul qilish taqiqlanadi.

• 200 mg 50 mg

Sulьpirid dozasining oshirilishi tajribasi chegaralangan. Dozani oshirib yuborish yoki zaharlanish holatlarida, sulьpiridni boshqa preparatlar bilan bir vaqtda qo'llash bilan bog'liq bo'lgan zaharlanish extimoli ham hisobga olinishi kerak.
Bugungi kungacha sulьpiridning 1-3 g hajmdagi dozadagi qabulidan so'nggi intoksikatsiya holatlari tasvirlangan. Quyidagi alomatlar qayd etilgan: havotirlik, ongni buzilishi, ekstrapiramid sindrom. 3-7 g qabulidan so'ng ajitatsiya, o'zini yo'qotish, ekstrapiramid buzilishlar rivojlanishi qayd etilgan. 7 g dan ortiq dozalar bir qator holatdarda arterial bosimni keskin pasayib ketishini chaqirgan .
Davolash
Spetsifik antidot yo'qligi tufayli, yurak (QT intervali uzayishi havfi) va nafas faoliyatini sinchkov va doimiy nazorat qilib, to bemor sog'ayib ketmagunicha simptomatik va tutib turuvchi terapiyani qo'llash zarur.

Ekstrapiramid sindromning yaqqol rivojlanishida m-holinobloklovchi preparatlar buyuriladi (biperiden).
Sulьpirid gemodializda qisman chiqariladi.

• Tabletkalar

Parkinsonizm bo'lgan bemorlarda, keksa yoshdagi shaxslarda ehtiyotkorlik bilan qo'llaniladi. Og'ir buyrak yetishmovchiligida dozani kamaytirish yoki uzlukli davolash kursini o'tkazish tavsiya etiladi.

Epilepsiyasi bo'lgan bemorlarda davolashni boshlashdan oldin dastlabki klinik va elektrofiziologik tekshiruv o'tkazish zarur, chunki sulpirid tirishishga tayyorgarlik bo'sag'asini pasaytiradi.

Xavfli neyroleptik sindrom (XNS) elementlaridan biri bo'lgan gipertermiya paydo bo'lgan taqdirda, sulpiridni darhol bekor qilish kerak.

Davolash davrida spirtli ichimliklar iste'mol qilinishiga yo'l qo'ymaslik kerak.

Bolalarda ehtiyotkorlik bilan qo'llaniladi.

Avtotransportni haydash va mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta'siri

Davolash davrida diqqatni yuqori jamlashni va tezkor psixomotor reaksiyalarni talab qiladigan potensial xavfli faoliyat turlari bilan shug'ullanishdan saqlanish kerak.

MNS ni susaytiruvchi dori vositalari (opioid analgetiklar, uxlatuvchi vositalar, trankvilizatorlar, klonidin, markaziy ta’sir etuvchi yo‘talga qarshi vositalar) bilan bir vaqtda qo‘llanilganda MNS ga susaytiruvchi ta’sir kuchayadi.

Antigipertenziv vositalar bilan bir vaqtda qo‘llanilganda antigipertenziv ta’sir kuchayadi va ortostatik gipotenziya rivojlanish xavfi ortadi.

Levodopa bilan bir vaqtda qo‘llanilganda sulpirid samaradorligi pasayadi.

Sulpirid litiy karbonati bilan bir vaqtda qo‘llanilganda og‘ir ekstrapiramidal reaksiyalar rivojlanishi holatlari tasvirlangan.

Fluoksetin bilan bir vaqtda qo‘llanilganda ekstrapiramidal simptomlar va distoniya rivojlanishi mumkin.

Muayyan preparatni qo'llash usuli va dozalash rejimi uning chiqarilish shakli va boshqa omillarga bog'liq. Optimal dozalash rejimini shifokor belgilaydi. Qo'llanilayotgan preparatning dori shakli foydalanish ko'rsatmalariga va dozalash rejimiga qat'iy mos kelishiga rioya qilish kerak.